Enflasyon ve Kredi Faizleri Arasındaki Uzun Dönemli İlişkinin Fisher Hipotezi Çerçevesinde Değerlendirilmesi: Türkiye Uygulaması (2002-2018) - Hakan Telçeken; Süleyman Değİrmen (Istanbul Business Research (IBR), 2018)
Bu çalışmada, Türkiye ekonomisi için enflasyon ve faiz oranları arasındaki ilişki ve bu ilişkinin uzun dönemli olup olmadığı incelenmiş ve bu bağlamda Fisher Hipotezinden yararlanılmıştır. Makalenin çalışılan dönemi 2002:M1-2018:M6 dönemini kapsamaktadır. Çalışmada, talep çekişli enflasyondan Bireysel Kredi Faizlerine ve maliyet itişli-arz yanlı enflasyondan Ticari Kredi Faizlerine doğru uzun dönemli bir ilişki olup olmadığı Fisher hipotezi kullanılarak test edilmiştir. Çalışmada, Granger Nedensellik analizi yapılmış ve hem Tüketici Fiyatları Endeksinden Bireysel Kredi Faizlerine doğru hem de Üretici Fiyatları Endeksinden Ticari Kredi Faizlerine doğru tek yönlü nedensellik olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Daha sonra ise ekonomide yapısal kırılmalar dikkate alınarak yapısal kırılmalı birim kök testi yapılmıştır. Sonuç olarak, incelen dönemde Türkiye ekonomisi için nedensellik testi bağlamında, hem TÜFE'den Bireysel Kredi Faizlerine hem de ÜFE'den Ticari Kredi Faizlerine doğru tek yönlü bir nedensellik olduğu bulgusuna ulaşılmıştır. Ayrıca, yapılan ARDL sınır koentegrasyon testi sonucunda, TÜFE'den Bireysel Kredi Faizlerine doğru uzun dönemli eşbütünleşik bir ilişki bulunamazken, ÜFE'den Ticari Kredi Faizlerine doğru uzun dönemli eşbütünleşik bir ilişki olduğu bulgusuna ulaşılmıştır. Ayrıca, ÜFE'den Ticari Kredi Faizlerine doğru uzun dönemli olarak ortaya çıkan bu ilişkinin, Irving Fisher'in belirttiği gibi bire bir olmadığı ve ÜFE'ye gelen % 1'lik bir şokun uzun dönemde Ticari Kredi Faizlerini % 0.45 oranında etkilediği sonucuna ulaşılmıştır.
Keywords: M0; 650; Fisher Hipotezi; Kredi Faizleri; Enflasyon; Yapısal Kırılmalı Birim Kök; ARDL Sınır Koentegrasyon