Demokrasiye geçiş, reel ücretler ve verimlilik: Türk imalat sanayiinden bulgular - Erol Taymaz; Ebru Voyvoda; Kamil Yilmaz (Koç University-TÜSİAD Economic Research Forum (ERF), 2014)
Turkiye, 1980 askeri darbesiyle ara verilen demokrasiye yedi yil sonra yapilan serbest secimlerle geri dondu. Bu makalede, Turkiye imalat sanayiinde reel ucretler ve isyeri duzeyinde emek ve toplam faktor verimliliginin 1987âde demokrasiye gecis sonrasindaki hareketleri incelenmektedir. 1988âden 1993âe imalat sanayiinde ortalama reel ucretler %120 artti. Yine ayni donemde toplam faktor ve emek verimliliginde daha once rastlanmayan duzeyde artislar gerceklesti. O donemdeki siyasi ve ekonomik gelismeleri yakindan izleyen iktisatcilar olarak, bu gozlemlerden yola cikarak reel ucret artislarinin rekabet guclerini kaybetmek istemeyen sirketleri, emek ve toplam faktor verimliligini artirmaya zorladigi hipotezini test ediyoruz. Isyeri duzeyinde zaman serilerini kullanarak yaptigimiz Granger nedensellik testleri, nedenselligin reel ucretlerden verimlilige dogru oldugunu ortaya koymaktadir. Bu bulgular, Turkiyeânin yani sira 1980âlerin sonunda demokrasiye gecis surecini sorunsuz bir sekilde gerceklestiren G. Kore, Sili ve Tayvan gibi ulkelerde gecis doneminde yasanan hizli verimlilik artislarini da dolayli olarak aciklamakta, âdemokrasiler daha yuksek ucret oderlerâ hipotezini (Rodrik, 1999) desteklemektedir.
Keywords: 330; Demokratik gecis; Sendikalar ve grevler; Reel ucretler; Toplam faktor verimliligi; Emek verimliligi; Uzun-vadeli buyume.